Harry Bartelink neemt afscheid als hoofd Radiotherapie van het Nederlands Kanker Instituut – Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis
Amsterdam, 23 april 2007 - Na meer dan twintig jaar neemt prof. dr. Harry Bartelink op 25 april afscheid als medisch clusterhoofd Radiotherapie van het Nederlands Kanker Instituut – Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis (NKI-AVL). Onder leiding van Bartelink is het cluster Radiotherapie van het NKI-AVL uitgegroeid tot een toonaangevend instituut in Europa. Het kan t.a.v. de ontwikkeling van nieuwe instrumentatie en software, wetenschappelijke output en innovatie concurreren met de beste instituten in de Verenigde Staten.
Onderzoeken
Dankzij de onderzoeken van Bartelink (1946) zijn op het gebied van de radiotherapie, de behandeling van kanker door middel van straling, veel verbeteringen tot stand gebracht.
Door het ontwikkelen van nauwkeurigere bestralingsmethoden, optimalere fractionering, kwaliteitscontrole en combinatiebehandelingen zijn de genezingskansen voor een aantal kankersoorten substantieel verhoogd en de bijwerkingen verlaagd. Om deze verbeteringen tot stand te brengen is een multidisciplinaire omgeving nodig waarin fysici, radiotherapeuten, chirurgen en medisch-oncologen nauw samenwerken om nieuwe bestralingsmethoden te ontwikkelen en vervolgens, veelal in combinatie met andere behandelingen, uit te testen in nationale en internationale klinische trials.
Met name op het gebied van de borstsparende behandeling van kanker heeft het onderzoek van Bartelink een grote invloed gehad.
Image-guided
Ook heeft hij een belangrijke bijdrage geleverd op het gebied van de kwaliteitsbewaking binnen de radiotherapie door met zijn team nieuwe apparatuur te ontwikkelen en deze vervolgens te optimaliseren in de praktijk. Hieruit voortvloeiend werden in zijn researchgroep essentiële ontwikkelingen op het gebied van de “image-guided” radiotherapie tot stand gebracht die momenteel hun toepassing vinden bij de behandeling van diverse tumorsoorten zoals prostaat-, long- en hoofd-halskanker. Door deze “image-guided” radiotherapie is het mogelijk geworden om de nauwkeurigheid van de bestraling sterk te verbeteren. Hierdoor wordt de kans op bijwerkingen verkleind en is het in sommige gevallen mogelijk gebleken de bestralingsdoses te verhogen waardoor de genezingskans van de patiënt toeneemt.
Wetenschappelijke bijdragen
De vooraanstaande positie van Harry Bartelink komt ook tot uiting in zijn lidmaatschap van redacties van wetenschappelijke tijdschriften, zijn wetenschappelijke bijdrage aan meer dan 200 internationale “peer reviewed” artikelen, waarvan hij auteur is en in de vele uitnodigingen om te spreken op prestigieuze congressen. Inmiddels heeft hij als promotor 46 onderzoekers en artsen begeleid bij de totstandkoming van hun proefschrift. Deze promoties bestrijken een breed gebied van de radiobiologie, klinische fysica en de klinische radiotherapie.
Prijzen
Internationaal werd zijn inzet en bijdrage in de oncologie erkend onder meer door het toekennen van diverse aansprekende prijzen, waaronder “Honory Fellow of the American Radiology Society”. Hij ontving in 2005 de “Antoine Béclère Medal” van het International College of Radiology (ICR) en de “Regaud Medal” van de European Society for Therapeutic Radiology and Oncology in Leipzig 2006.
Woensdag 25 april wordt een symposium “Boosting Radiotherapy: Hitting the Right Target” gehouden waar vooraanstaande wetenschappers zoals, Prof. Zvi Fuks van het Memorial Sloan-Kettering Cancer Center in New York, Prof. dr. Martin Brown, Stanford University in Palo Alto (Californie) en Prof. dr. Piet Borst van het NKI-AVL, spreken over de betekenis van radiotherapie in de behandeling van kanker.
Opvolger
Prof. dr. Marcel Verheij volgt Bartelink op als hoofd van het cluster Radiotherapie. Verheij, hoogleraar Translationele Radiotherapie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, werkt sinds 1990 in het NKI-AVL, eerst als promovendus, later als arts-assistent in opleiding tot radiotherapeut-oncoloog.
Het onderzoek van Verheij speelt zich voornamelijk af op het grensvlak tussen laboratorium en kliniek, en richt zich op het ontwikkelen van nieuwe behandelmethoden die de effectiviteit van bestraling verhogen.
Een ander aspect van zijn onderzoek betreft het verfijnen van gecombineerde chemotherapie en radiotherapie behandelingen. Bij steeds meer tumorsoorten blijkt dat de gelijktijdige toediening van beide therapieën de prognose van de patiënt verbetert. Ook het voorspellen van deze behandeluitkomst door nieuwe testen is onderwerp van zijn onderzoekslijn.
Marcel Verheij (1962) studeerde geneeskunde aan de Universiteit Leiden, waar hij in 1989 het artsexamen behaalde. Daarna werd hij opgeleid tot radiotherapeut-oncoloog in het NKI-AVL. Hij werkte twee jaar aan het Memorial Sloan-Kettering Cancer Center in New York. In 1996 promoveerde hij cum laude aan de Vrije Universiteit in Amsterdam op onderzoek naar stralingsschade aan de nieren. Sinds 2000 is hij als radiotherapeut-oncoloog in vaste dienst van het NKI-AVL.